"Spoken newspaper" as a form of journalistic entertainment

Bibliogr. s. 79-80

Żywy dziennik ("journal parlé", "spoken newspaper") to sceniczne przedstawienie naśladujące redagowanie dziennika, wymyślone w 1883 r. przez Louisa Peyramonta. Ten eksperyment spotkał się z krótko trwającym zainteresowaniem prasy francuskiej, brytyjskiej, austriackiej i węgierskiej. Prasa polska też odnotowała tę nowość, która nieoczekiwanie stała się atrakcyjnym punktem zabaw towarzyskich, a potem odrębną formą rozrywki powiązaną z celem charytatywnym. Przedstawienia "journal parlé" wystawiane były na profesjonalnych i amatorskich scenach, zwłaszcza w Galicji, autonomicznym kraju monarchii habsburskiej. Przedmiotem analiz w tym artykule było kilkaset notatek prasowych dokumentujących aspekty kulturowe, społeczne i organizacyjne konkretnych przedstawień żywego dziennika w latach 1897-1914. Autor ukazał treści i specyfikę polskiej wersji "journal parlé", definiując ją jako formę rozrywki elit dziennikarskich, literackich, artystycznych i naukowych Krakowa i Lwowa, na poziomie amatorskim uprawianej również na prowincji. Scharakteryzował też właściwą tej formie estetykę komizmu, zdominowaną przez tendencję satyryczną i parodystyczną.

"Journal parlé" (spoken newspaper) is a stage production that mimics the editing of a newspaper, which was created by Louis Peyramont in 1883. This experiment aroused the brief interest of French, British, Austrian and Hungarian press. The Polish press also noted this novelty, which unexpectedly had become an attractive part of parties, and then an independent form of entertainment related to charity causes. "Journal parlés" were shown on professional and amateur stages, especially in Galicia, an autonomous province within the Habsburg monarchy. This article analyzed about two hundred press notes documenting cultural, social and organizational aspects of specific spectacles of spoken newspapers in 1897-1914. The author showed contents and characteristics of the Polish version of the "journal parlé", defining it as a form of entertainment of journalistic, literary, artistic and scientific elites of Cracow and Lwów (Lviv), which was also pursued at an amateur level outside big cities. He also characterized the aesthetics of comedy dominated by a tendency for satire and parody, which is intrinsic to this form.