Human-environmental conflicts in the micro-region Regie Kuźnicko-Olczyskie

Celem niniejszej pracy jest określenie podstawowych konfliktów jakie zachodzą pomiędzy działalnością człowieka a środowiskiem przyrodniczym w mikroregionie Regle Kuźnicko − Olczyskie. Obszar ten należy do najbardziej eksplorowanych przez człowieka. Występują tu liczne szlaki turystyczne oraz trasy narciarskie w tym stok slalomowy na Nosalu. Za sprawą istniejącej sieci szlaków turystycznych i tras narciarskich obszar ten podlega intensywnej degradacji, a jednocześnie jest modelowany przez współczesne procesy morfogenetyczne. Ruch turystyczny, narciarstwo oraz funkcjonowanie Zakopanego jako ośrodka miejskiego i turystycznego to trzy podstawowe czynniki, które zostały w pracy przeanalizowane. Pieszy ruch turystyczny przyczynia się do degradacji szaty roślinnej i pokrywy glebowej w otoczeniu szlaków turystycznych a tym samym inicjuje i przyspiesza powstawanie naturalnych procesów erozyjnych. Wielkość i charakter form degradacji rzeźby zależy od trzech elementów: charakteru terenu, charakteru zagospodarowania turystycznego oraz intensywności użytkowania. Również narciarstwo, głównie to zjazdowe przyczynia się do degradacji środowiska. Zbyt długo w sezonie dostępne trasy, nieodpowiednio przygotowane szlaki narciarskie, za cienka pokrywa śnieżna, pracujące ciągle ratraki to podstawowe czynniki wpływające na stan tatrzańskiej przyrody. Dużym zagrożeniem są również zanieczyszczenia powietrza pochodzące nie tylko z Zakopanego ale również z sąsiednich państw - Czech, Słowacji czy Niemiec. W pracy przedstawiono i omówiono również sposoby minimalizacji i likwidacji istniejących konfliktów człowiek-środowisko.

The aim of this study is to identify the main conflicts that exist between human activities and the natural environment in the Regle Kuźnicko − Olczyska. This area is one of the most explored by man. There are numerous walking paths and ski slopes and the slalom slope on Nosal. With its existing network of walking patsh and ski slopes, this area is subject to intense degradation, while at the same time is modeled by morphogenetic processes. Tourism, skiing and functioning of the Zakopane as an urban center and tourism destination are the three main factors that have been analyzed. Tourism contributes to the degradation of vegetation and soil cover within walking trails and thus initiates and accelerates the formation of the natural processes of erosion. The size and nature of the forms of sculptures degradation depends on three elements: the nature of the terrain, the nature of tourism development and the intensity of use. Also, skiing, downhill skiing is mostly contributes to environmental degradation. Too long the season available routes, inadequately prepared ski slopes, a thin snow cover, snowgroomers still working are key factors determining the state of Tatra nature. A big threat is the air pollution coming not only from Zakopane but also from neighboring countries-the Czech Republic, Slovakia and Germany. The paper presents and discusses the ways to minimize and eliminate existing human-environmental conflicts.