Embryological processes in ovules and anthers of Taraxacum belorussicum Val. N. Tikhom.

Taraxacum belorussicum Val. N. Tikhom. (sect. Palustria) jest jednym z 374gatunków polskiej flory mniszków. Podobnie jak inne taksony z tej sekcji, jest on związany z naturalnymi i półnaturalnymi siedliskami o wilgotnym charakterze, a jego jedyne stanowisko w Polsce znajduje się w rejonie doliny Biebrzy, w miejscowości Mścichy. Badania kariologiczne tego gatunku wykazały triploidalną somatyczną liczbę chromosomów 2n=3x=24.T. belorussicum opisywany jest jako gatunek męskosterylny, jednakże dotychczas nie był obiektem badań embriologicznych. Zatem celem niniejszej pracy była analiza procesów rozwojowych w zalążkach i pylnikach tego gatunku mniszka. W badaniach embriologicznych zastosowano głównie metodę przejaśniania tkanek w salicylanie metylu oraz metodę skrawków parafinowych. W cienkoośrodkowym, anatropowym zalążku masywny integument wykazuje strefowe zróżnicowanie struktury, podobnie jak u innych gatunków z rodziny Asteraceae. Proces megasporo- i megagametogenezy obejmuje diplosporię mejotyczną typuTaraxacum oraz formowanie niezredukowanego gametofitu żeńskiego, wykazującego organizację charakterystyczną dla woreczka zalążkowego typu Polygonum. W młodych zalążkach obecność ściany kalozowej odnotowano w stadium dipodiady.W pylnikach badanych okazów obserwowano zaburzenia w strukturze tapetum pylnikowego oraz w procesie mikrosporo- i mikrogametogenezy. Chociaż T. belorussicum uważany jest za gatunek męskosterylny, woreczki pyłkowe zawierają wykształcone mikrospory oraz 2-komórkowe ziarna pyłku. Pomiary średnicy mikrospor i ziaren pyłku wykazały znaczne zróżnicowanie ich wielkości, natomiast test acetokarminowy wskazał stosunkowo wysoki procent ich żywotności. Detekcja kalozy w pylnikach badanego gatunku nie ujawniła znaczących nieprawidłowości.

Taraxacum belorussicum Val. N. Tikhom. (sect. Palustria) is one of the 374species of dandelions in Polish flora. This species, similarly to other dandelionsbelonging to section Palustria, occurs in natural and semi-natural wet habitats. In Poland it is known from only one locality in Mścichy on the Biebrza valley. The karyological research demonstrated that it is triploid with somatic chromosome number 2n=3x=24.Till now, T. belorussicum has not been an object of embryological investigations and therefore the aim of this study was to examine the developmental processes in the ovules and anthers. In this embryological analysis, a clearing tissue technique with the use of methyl salicylate as well as a technique of the paraffin sections were applied. Similarly as in other species of the Asteraceae family, a structure of the massive integument in the tenuicellate and anatropous ovule shows a zonal differentiation.Megasporo- and megagametogenesis involve the meiotic diplospory of Taraxacum type and formation of the unreduced female gametophyte with an organization corresponding to the Polygonum type. In young ovules, deposition of callose was detected within diplodyad.Abnormalities in the structure of tapetum cells and disturbances in the course of microsporogenesis and microgametogenesis were observed in anthers of T. belorussicum. Despite the statement about male sterility of this dandelion, the analysed pollen loculi contain regular microspores as well as 2-cells pollen grains. Microspores and pollen grains revealed large variability in size. Acetocarmine test showed relatively high amount of viable microspores and pollen grains. Callose detection in anthers pointed lack of significant abnormalities.