The semantics of comicality : language – cognition – culture – new media

Publikacja została dofinansowana ze środków Wydziału Polonistyki w ramach Programu Strategicznego Inicjatywa Doskonałości w Uniwersytecie Jagiellońskim

Tematem książki jest semantyka wypowiedzi komicznych, a głównym założeniem myśl, że wytwarzanie znaczenia jest z jednej strony przejawem uniwersalnych dla człowieka struktur i procesów poznawczych, a dzięki nim - subiektywną konceptualizacją jako doświadczeniem mentalnym, z drugiej - efektem kulturowego, w tym medialnego ukontekstowienia i konwencjonalizacji praktyk kulturowo-komunikacyjnych. Celem autorki jest stworzenie modelu semantyki wypowiedzi komicznych w ujęciu poznawczo-kulturowym, w perspektywie językoznawstwa kognitywnego oraz językoznawstwa antropologiczno-kulturowego, których teorie i metody analizy semantycznej uznała za najbardziej relewantne do realizacji celu. Dzięki przyjętym paradygmatom badawczym semantyka wypowiedzi komicznych, rozumianych językowo i multimodalnie, ukazana jest na szerokim, ponaddyscyplinarnym tle zjawisk zarówno mentalnych (procesów percepcyjnych i poznawczych, w tym emocji, ucieleśnienia i umysłu rozszerzonego), jak i zmiennych środowiskowych i kulturowych, w tym zwłaszcza dotyczących technologii medialnych - weryfikacji modelu dokonano na materiale dyskursu komicznego w mediach społecznościowych. Publikacja zawiera także syntezy dotychczasowych badań semantycznych i humorologicznych z uwzględnieniem obecności w nich aspektu poznawczo-semantycznego, a także rozważania na temat korelacji między technologiami medialnymi a strukturami poznania i komunikacji.

The subject of this publication is the semantics of comic utterances. The main assumption is that the production of meaning is, on the one hand, a manifestation of universal cognitive structures and processes inherent to humans, enabling subjective conceptualization as a mental experience. On the other hand, it is shaped by cultural influences, including media context and the internalization of cultural and communicative practices. The publication constitutes a valuable and innovative contribution to contemporary humor research. The adopted research perspective - combining cognitive linguistics and anthropological-cultural linguistics with elements of media linguistics - offers a fresh insight into the phenomenon under study, highlighting both its universal characteristics and its specific features, which depend on the media environment in which it operates.