Set- shifting disorders in Parkinson's disease- review.

Choroba Parkinsona jest jedną z chorób neurodegeneracyjnych. Główną patologią w chorobie Parkinsona jest śmierć dużej liczby neuronów dopaminergicznych w istocie czarnej, których aksony biegną do prążkowia. Oprócz zaburzeń motorycznych takich jak: drżenie mięśniowe, sztywność mięśni, akinezji czy bradykinezji bardzo często występują w tej chorobie zaburzenia poznawcze. Obejmują one między innymi zaburzenia funkcji wykonawczych, sprawujących nadrzędną kontrolę nad przebiegiem procesów poznawczych, dzięki czemu zachowanie człowieka staje się planowe, celowe, świadome a jego reakcje kontrolowane. Zaburzenia wykonawcze występują u około 30-40% osób z chorobą Parkinsona, a wraz ze wzrostem czasu trwania choroby rośnie ryzyko ich rozwoju. Natomiast rozbieżności w wynikach badań pozostawiają jeszcze wiele wątpliwości co do głównej przyczyny tej dysfunkcji. Prezentowana praca ma charakter przeglądowy. Analizie poddano 14 artykułów naukowych, które zostały wyszukane za pomocą extranet, PubMed, google schoolar oraz literaturze Biblioteki Jagiellońskiej, opublikowanych w latach od 1992- 2012. Słowami kluczowymi podczas wyszukiwania literatury były: Parkinson's disease, set shifting, executive functions,ID/ ED, set shifting task, WCST, Stoop test, oraz learned irrelevance.W pracy opisane zostało jedno z rodzajów zaburzeń funkcji wykonawczych- zaburzenie przerzutności uwagi, czyli niemożność przerzucania uwagi pomiędzy dwoma obiektami. Poniższa praca obrazuje różne aspekty przyczyn występowania tego zaburzenia. Przeprowadzona analiza wykazała, że osoby chore na PD w wybranych przeze mnie artykułach były przeważnie w łagodnym lub średnio zaawansowanym stadium choroby (II, III stopień w skali Hoehn lub Yahr). Analizowane wyniki badań wskazują na różne podłoże zaburzenia przerzutności uwagi, pokazując, iż przyczyn tego zaburzenia jest wiele. Praca ta może przyczynić się do lepszego zrozumienia funkcjonowania mózgu oraz poszerzenia wiedzy na temat choroby Parkinsona. Mimo licznych badań pojęcie zaburzeń przerzutności uwagi wymaga jeszcze dokładniejszego zbadania, ponieważ aktualna wiedza na ten temat nie jest wystarczająca do postawienia jednoznacznej tezy dotyczącej przyczyny tego zagadnienia.

Parkinson's disease is one of the neurodegenerative diseases. The main pathology in this disease is death of dopaminergic neurons in substantia nigria . Instead of motors disorders such as :rigidity, tremor, short gait and reduced arm swinging we can observe a cognitive disorders as well. Cognitive disorders are linked to the executive functions, which are responsible for control of cognitive process makes human behaviour planned, conscious and targeted. Executive disorders are observed in 30-40 % cases of PD. The risk of this disorders are bigger with the longer duration of Parkinson's disease. Impairment of executive function (EF) is commonly reported as a feature of PD. However, the exact pattern of executive impairment remains unclear. In my work I've focused on one type of executive disorders- set shifting. Set shifting is an executive function and a kind of cognitive flexibility that involves the ability to shift attention between one task and another. This ability allows person to rapidly and efficiently adapt to different situations in daily life. This work shows that there is a lot of different reasons why set shifting disorders are observed in PD, such as: genetic causes, levodopa treatment, neuroanatomical causes or age. This review work identified 14 studies of set shifting. Studies in this review are from 1992 to 2012. This review showed that patients used in this studies were in mild or intermediate level of PD. Studies were searched using extranet, PubMed, google schoolar by typing the main words: Parkinson's disease, executive functions, set- shifting, ID/ ED, set-switching task and learned irrelevance. The following work can contribute to better understanding of human brain functions and can expand knowledge of Parkinson's disease. The findings support the view that EF impairments are evident in PD. However, the clinical significance of the cognitive abnormalities reported and the main reason of set shifting disorders has yet to be clarified, which is necessary to bring a clear thesis of problem described in this work.