Three-dimensional modeling in archaeological documentation. The potential applications of photogrammetry in Early Medieval burial mound research.

Niniejsza praca porusza temat dokumentacji archeologicznej pochówków kurhanowych od XIX po XXI wiek poprzez badania szeregu Polskich naukowców. Przedstawia, jak metody dokumentowania wykopalisk archeologicznych ewoluowały wraz z rozwojem nauki i techniki. Kluczową zmianą w badaniach kurhanów było wprowadzenie trójwymiarowej lokalizacji zabytków, która to początkowo odrzucana była ze względu na jej czasochłonność. Ten mały element otworzył nowe możliwości w badaniach obrządku pogrzebowego, dając podstawy do analiz przestrzennych materiału zabytkowego. Obecnie od ponad dekady rozwijane są metody trójwymiarowe w dokumentacji archeologicznej. W pracy przedstawiona jest nowatorska metoda wykorzystywania oprogramowania do modelowania trójwymiarowego jako przestrzeni, w której można tworzyć trójwymiarową bazę danych opartą o modele fotogrametryczne. Metoda prezentowana jest na przykładzie wykopalisk przeprowadzonych w 2022 roku na kurhanie nr 1 w Kazimierzowie, gm. Opole Lubelskie. Praca udowadnia, że wprowadzenie technik 3D pozwala na lepsze zrozumienie badanych obiektów oraz usprawnia wykopaliska. Operowanie w środowisku trójwymiarowym tworzy przestrzeń do przemyśleń, tworzenia hipotez oraz badań na wyeksplorowanych już obiektach. Rozwój dokumentacji archeologicznej w tym kierunku może przyczynić się do rewolucji w podejściu do archeologii oraz przekształceniu sposobu dzielenia się wynikami badań zarówno pomiędzy naukowcami jak i społeczeństwem.

This paper addresses the topic of archaeological documentation of burial mounds from the 19th to the 21st century through research conducted by various Polish scholars. It demonstrates how methods for documenting archaeological excavations have evolved with advancements in theory and technology. A pivotal shift in mound research was the introduction of three-dimensional artifact localization, which initially faced resistance due to its time-consuming nature during and after the excavations. This seemingly small innovation opened new possibilities for the study of burial rituals, providing the foundation for spatial analysis of archaeological materials. Over the past decade, three-dimensional methods in archaeological documentation have been steadily developing.This paper presents an innovative approach to utilizing software for three-dimensional modeling as a space in which a three-dimensional database can be created based on photogrammetric models. The method is illustrated using excavations conducted in 2022 at burial mound No. 1 in Kazimierzów, Opole Lubelskie municipality. The study demonstrates that adopting 3D techniques enhances the understanding of the studied objects and streamlines excavations. Operating within a three-dimensional environment provides a platform for contemplation, hypothesis generation, and research on already explored features. The advancement of archaeological documentation in this direction could potentially revolutionize the field of archaeology and transform the way research is shared among scholars and the broader society.