Władysław Szpilman- an attempt to analyze memories. „Pianista” (The Pianist) trought the eye of Roman Polański- on the ruins of Jerzy Waldorff`s „Śmierć miasta” (Death of the City).

Analiza krytyczno- literacka wspomnień Władysława Szpilmana w ujęciu porównawczym. Autor zagłębia się w spisane przez Jerzego Waldorffa wspomnienia Szpilmana, szukając akcentów, badając związki zapisu literackiego z okolicznościami i czasem powstania książki "Śmierć miasta. Pamiętniki Władysława Szpilmana 1939- 1945" wydane przez Spółdzielnię Wydawniczą Wiedza w 1946 roku. Przedmiotem zainteresowania autora są nie tylko wspomnienia, które stanowią punkt wyjścia do dalszej analizy wyjątkowej sytuacji, w której raz spisany pamiętnik zostaje przepisany przez syna pianisty- Andrzeja Szpilmana, celem uwspółcześnienia treści i co być może istotniejsze przeniesienia akcentów z narracji opowiadającej o "śmierci" Warszawy, na nieco inną skoncentrowaną bardziej na postaci wybitnego pianisty, kompozytora, autora tekstów, człowieka, który w czasie II wojny światowej stracił najbliższych, ale udało mu się przetrwać. "Pianista. Warszawskie wspomnienia 1939- 1945" jest mimo niewielkich i subtelnych zmian stylistycznych, dotyczących również przemieszczenia akcentów- zapisem skrajnie różnym. Uzupełnienie wspomnień Władysława Szpilmana o narrację Wilma Hosenfelda (listy i wspomnienia) oraz "Pomost pomiędzy Władysławem Szpilmanem i Wilmem Hosenfeldem złożony z 33 części" Wolfa Biermanna stanowi nie tyle wartość naddaną, ile próbę przepisania wspomnień pianisty na język bardziej odpowiedni, korespondując z duchem czasu.

An attempt ro analyze Władysław Szpilmans memory in comparative perspecitive. The author delves into Szpilman's memoirs written down by Jerzy Waldorff, looking for accents, exploring the connections between the literary record and the circumstances and time of the book "Death of the City. Władysław Szpilmans memoirs 1939- 1945" ("Śmierć miasta. Pamiętniki Władysława Szpilman 1939-1945") published by the Spółdzielnia Wydawnicza Wiedza in 1946. The subject of the author's interest is not only memories, which are a starting point for further analysis of the exceptional situation in which the diary once written is rewritten by the son of the pianist - Andrzej Szpilman, to update the content and perhaps more importantly to shift accents from the narration about the "death" of Warsaw , for a slightly different one focused more on the figure of an outstanding pianist, composer, author of texts, a man who lost his loved ones during World War II, but managed to survive. "The Pianist. Warsaw Memoirs 1939-1945" ("Pianista. Warszawskie wspomnienia 1939-1945") is despite the small and subtle stylistic changes, also concerning the displacement of accents - an extremely different record. Supplementing the memoirs of Władysław Szpilman about the narrative of Wilm Hosenfeld (letters and memoirs) and Wolf Biermann`s "The bridge between Władysław Szpilman and Wilm Hosenfeld composed of 33 parts"("Pomost pomiędzy Władysławem Szpilmanem i Wilmem Hosenfeldem") is not so much an added value as an attempt to rewrite the pianist's memories into a more appropriate language, corresponding with the times.