Charakterystyczne słowa-klucze, motywy oraz środki stylistyczne pieśni "Shichisekika" pochodzących z Man'yōshū

Characteristic keywords, motives and retorical devices of 'Shichiseka' poetry in Man'yōshū.

Podstawowym celem niniejszej pracy jest dokonanie analizy grupy poezji „Shichisekika”, którą możemy odnaleźć w najstarszej, japońskiej antologii poezji klasycznej – „Man'yōshū”. W tym celu, autor przedstawia na początku najważniejsze fakty, potrzebne do pełnego zrozumienia tematu. W pierwszym rozdziale prezentuje informacje związane z powstanie, kompilacją oraz badaniami prowadzonymi nad „Man'yōshū”. W drugim natomiast, skupia się szczegółowo na dwóch problemach – klasyfikacji danych utworów umieszczonych w antologii oraz przedstawieniu środków stylistycznych, charakterystycznych dla japońskiej poetyki w odniesieniu do europejskich. Trzeci rozdział zawiera informacje na temat legendy oraz festiwalu Tanabata, będących źródłem inspiracji dla twórców, analizowanych następnie w rozdziale czwartym, pieśni z tytułowej grupy poezji „Shichisekika”. Analiza skupia się przede wszystkim na poszukiwaniu cech charakterystycznych (słów-kluczy, motywów oraz środków stylistycznych) dla grupy, jako całości. Odkrywa ona również, istnienie ciągu wydarzeń, który autor nazywa „procesem tanabaty”. Dzięki niemu, cała grupa pojedynczych pieśni składa się na o wiele bardziej skomplikowany twór, który staje się tym samym jej esencją.

The main point of this thesis is an analysis of ‘Shichisekika’ group of poetry, that can be found in the first Japanese anthology of poetry, called Man'yōshū. In order to perform a fruitful research, basic facts are stated beforehand. Therefore, in the first chapter, we can find information regarding the anthology itself – its origins and compilation, as well as connected research. Those are further elaborated in chapter two, where author talks about different methods of classification, that can be implemented in Man'yōshū and also explains what kind of rhetorical devices can be encountered during the analysis. Third chapter contains not only information about the legend of Tanabata, on which the poems from ‘Shichiseka’ group are based on, but also facts regarding Tanabata festival, which also originated from the legend. Chapter four can be easily called the most important one as there, the main analysis is placed. Author is trying to determine whether specific keywords, motives and rhetorical devices used there are in any way characteristic to the group as a whole. It appears, that in the group itself we can observe the so-called ‘tanabata proccess’ which converts single poems into one, way more complicated piece.

七夕伝説から抜き出されたモチーフに基づいた和歌のグループとその中に見られる特徴は本論文における分析の対象である。そのためにはまず、『万葉集』に関する基礎的な情報、『万葉集』における部立、またはその分類方法、和歌に見られる修辞技法、七夕伝説と祭りの行事を挙げておく。第一章には『万葉集』の成立・編纂・研究、そして万葉仮名についてもおおまかであるが説明する。その著書が抱える不明さ、情報不足さに関わることについてはそこで付加する。第二章では『万葉集』に見つけられる歌の分類について語る。様々な分類方法によって歌を配列することが出来るので、部立の数が想定したものより多くなるのは大事な点である。また、日本古典文学とヨーロッパの文学に見られる修辞技法についても考察する。その後、第三章では七夕について論じる。それは七夕伝説からはじめて、七夕祭りに続く手段についてである。最後のところでは七夕歌の間に浮かび上がる関係を示す。第四章は本論文の主要な部分で、七夕歌にある和歌の分析、またはその結果を提示するところである。複雑な「七夕プロセス」という動機の理論を紹介してから、次々の歌を分析し、部立の特徴を探そうとする。部立全体として、またはそれぞれの特選された七夕プロセスに関するグループに見られる特殊的なキーワード・モチーフ・修辞技法の捜索を通じて、七夕歌の雰囲気を提示しようとする。