Wprowadzenie Marketing farmaceutyczny w krajach o niskich lub średnich dochodach często nie jest regulowany ani monitorowany przez państwo. Egipt jest krajem o licznej populacji, zaś zużycie leków per capita należy tutaj do najwyższych na świecie, tak więc działalność marketingowa przemysłu farmaceutycznego i jej wpływ na poszczególnych interesariuszy egipskiego rynku leków stanowią interesujący i ważny temat badawczy.Cel Zbadanie i przeanalizowanie wpływu, jaki wywiera działalność marketingowa firm farmaceutycznych na zachowania lekarzy, związane z przepisywaniem leków w Egipcie.Metodyka Przeprowadzono wywiady, częściowo ustrukturyzowane i pogłębione, mające na celu rozpoznanie punktów widzenia różnych interesariuszy rynku leków: 20 lekarzy, 5 farmaceutów, 13 przedstawicieli firm farmaceutycznych i 4 menadżerów marketingowych, 2 decydentów zdrowotnych i 6 pacjentów (łącznie 50 respondentów). Zostali oni wybrani metodą doboru celowego, z zastosowaniem techniki kuli śnieżnej, a następnie w ciągu 4 tygodni, w Kairze (Egipt), przeprowadzono z nimi wywiady. Analiza tematyczna została przeprowadzona z zastosowaniem oprogramowania NVIVO.Wyniki Większość lekarzy i farmaceutów uważała, że pewien zakres związków z przemysłem farmaceutycznym jest niezbędny w ich działalności zawodowej oraz że są z tym związane zarówno ryzyko, jak też korzyści. Uważali on siebie za zdolnych do minimalizowania ryzyka i maksymalizacji korzyści. Do korzyści zaliczano wsparcie ustawicznej edukacji medycznej, subskrypcję czasopism naukowych i udział w konferencjach. Opinie dotyczące zakresu i wielkości ryzyka i korzyści były zróżnicowane, zwłaszcza w zakresie wpływu na zdrowie pacjentów. Zaobserwowano także znaczące zróżnicowanie w opiniach przedstawicieli przemysłu farmaceutycznego dotyczących tego, co składa się na właściwą promocję leków, podczas gdy działalność marketingowa nieobejmująca bezpośrednio żadnego kontekstu naukowego lub korzyści dla pacjentów, była uznawana za przekupstwo, mające na celu sterowanie przepisywaniem leków.Wnioski Marketing farmaceutyczny jest ukierunkowywany na profesjonalistów medycznych zajmujących się zlecaniem i wydawaniem leków, w celu maksymalizacji zysków. Lekarze, farmaceuci i pacjenci są nieświadomi lub nastawieni sceptycznie do wpływu, jaki promocja leków wywiera na zmianę zachowań związanych z ich przepisywaniem. W obliczu braku czujności farmakologicznej (monitorowania działań niepożądanych) dobro pacjenta jest często lekceważone. W celu dokonania zmiany obecnej sytuacji konieczne jest monitorowanie i ewaluacja działalności marketingowej przemysłu farmaceutycznego w Egipcie.

Background Pharmaceutical promotion activities in low and middle income countries are not often regulated nor monitored by the state. Egypt has a high population and its per capita use of prescription drugs is among the highest in the world. Given its influential role in the Middle-East, it is worth studying pharmaceutical promotion and its influence on various stakeholders of the Egyptian pharmaceutical market.Aim To investigate the influence of the marketing promotional activities of pharmaceutical companies on prescribing habits of physicians in Egypt.Methodology Semi-structured, in-depth interviews were conducted to explore the perspectives of the different stakeholder, including 20 doctors, 5 pharmacists, 13 pharmaceutical sales representatives, 4 pharmaceutical marketing managers, 2 policy makers and 6 patients (a total of 50 participants). They were chosen via purposive sampling, using also snowball technique and they were interviewed over 4 weeks in Cairo, Egypt. Then thematic analysis was done using NVIVO software.Findings The majority of doctors and pharmacists believed that some relationship with the pharmaceutical industry was necessary for performing their professional duties and that there were both risks and benefits associated with it. They considered themselves competent in minimizing the risks and maximizing the benefits. The benefits included support for continuing medical education, scientific journal subscriptions and conference participation. Views diverged on the extent and magnitude of the risks and benefits especially in regards to the influence on patients’ health. There is considerable variance in the industry’s judgments of what constituted appropriate promotion; while promotion that did not have direct scientific content or benefit to the patient was considered as bribery to influence prescribing.Conclusions Pharmaceutical promotion is directed at prescribers and dispensers to maximize profit. Doctors, pharmacists and patients are unaware or skeptical to the influence promotion has towards changing prescribing habits. Patient’s welfare if often disregarded in the absence of pharmacovigilance. Monitoring and evaluation of pharmaceutical promotional activities in Egypt is imperative to change the current situation.