Zabić czy przerwać? : dyskurs aborcyjny pro-life vs pro-choice wokół sprawy Wydrzyńskiej

Bibliogr. s. 311-312

Aborcja, jak można się tego spodziewać, pozostaje tematem polaryzującym w mediach. Ostatnie wydarzenia wokół kontrowersyjnej rozprawy sądowej Justyny Wydrzyńskiej podniosły wiele pytań dotyczących polskiego prawa aborcyjnego, niezawisłości sądów oraz praw kobiet. Poprzez analizę dwóch parametrów lingwistycznych: nacechowania (a więc wydźwięku) oraz opracowania narracji, niniejsza praca ma na celu eksplorację dyskursu wokół sprawy Wydrzyńskiej w dwóch kontekstach językowych: polskim oraz niemieckim. W sumie 604 wpisy z sekcji komentarzy pod artykułami napisanymi dla konserwatywnych mediów: "niezależnej.pl", "Kronen Zeitung" oraz "Die Welt", a także liberalnych mediów: "Gazety Wyborczej", "Die Zeit" oraz "Der Standard", zostały przeanalizowane celem odpowiedzi na dwie postawione hipotezy dotyczą-ce korelacji wydźwięku komentarzy z wydźwiękiem artykułów, oraz różnic między polskim i niemiecko-języcznym dyskursem. Wyniki sugerują, że komentarze, do pewnego stopnia, odzwierciedlają generalny wydźwięk wyrażony w artykułach, pod warunkiem, że jest on kompatybilny z założoną afiliacją polityczną danego medium. Co więcej, analiza pokazuje znaczące różnice w metodach kreowania narracji oraz stopniu nacechowania leksemów zależące od kontekstu językowego, co może wynikać z silnej dysproporcji statystycznej w religijności państw, a także ich tła legislacyjnego. Podczas, gdy polscy komentujący częściej odnoszą się do konkretnych przykładów, osób publicznych oraz mniejszych organizacji, komentujący niemieckojęzyczni skupiają się raczej na ogólnych konceptach oraz wielkoformatowych instytucjach. To, zarówno jak bliskość polskich czytelników do wyroku, ma swoje konsekwencje w wyższym poziomie emocjonalności polskich wypowiedzi. Pomimo różnic międzyjęzykowych, polscy oraz niemieckojęzyczni zwolennicy pro-life i pro-choice często kreują swoje wypowiedzi w podobny sposób. Zgodnie z podziałem zasugerowanym przez Izę Desperak (2003), środowisko pro-life zazwyczaj tworzy swoją argumentację opierając się na koncepcjach moralności, prawa do życia, a także "cywilizacji śmierci". Z drugiej strony, narracja pro-choice zwykle oparta jest o krytykę zacofania, silnie związanego z tradycyjnymi wartościami oraz religijnością. Co ciekawe, obserwować możemy nie tylko różnice, ale także podobieństwa w narracji dwóch środowisk. Z dwóch krańców politycznego spektrum dostrzec można bowiem odwołania do totalitaryzmu, dyktatury i bezpośrednie zestawianie ich z przeciwnikami w dyskusji.

Abortion, unsurprisingly, remains a polarizing topic in the media. Recent events surrounding the controversial court case of Justyna Wydrzyńska raised a number of questions about Poland's abortion law, judicial independence, and women's rights. Through a linguistic analysis of two parameters: lexeme markedness (and thus sentiment overtone) and framing, this paper aims at exploring the discourse surrounding Wydrzyńska's court case in two language contexts: Polish and German. Overall, 604 comments were extracted from the comment sections of articles written for conservative affiliated "niezależna.pl", "Kronen Zeitung", and "Die Welt", as well as liberal affiliated "Gazeta Wyborcza", "Die Zeit" and "Der Standard", and analyzed to examine two areas: the correlation of sentiment between the respective portals and comment sections, and the differences between Polish and German-speaking discourse. The results suggest that the comment sections reflect, to an extent, the general sentiments expressed in the articles, as long as they are compatible with the portal's assigned political affiliation. What is more, the analysis shows that there are significant differences in framing and lexeme markedness depending on the language context, which might stem from the considerable disparity in the statistical religiousness of the states and their legislative backgrounds. While Polish commenters tend to refer to more specific instances, public figures, and specific organizations, German-speaking commenters focus more on general ideas and bigger institutions. This, as well as the proximity of the case, results in a higher level of emotionality being expressed by the Polish commenters. Despite the differences between the two languages, pro-life and pro-choice proponents interlingually make use of certain frames. Following Desperak's (2003) division, pro-life advocates most often follow a line of argument based on morality and fetuses' right to live, often relying on the image of "death civilization". Pro-choice proponents, on the other hand, most often refer to the backwardness of their opponents, which is strongly related to traditional values and, frequently, religiousness. Interestingly enough, not only differences but also similarities were observed in the conflicting pro-life/pro-choice discourse around Wydrzynska's case. Those include references and juxtapositions of the opponents with totalitarianism/dictatorship on both sides of the conflictual spectrum.