Jagiellonian University Repository

Upadli (czy) giganci? : kilka uwag o "nefilim" i "gigantes" w Biblii hebrajskiej i Septuagincie

pcg.skipToMenu

Upadli (czy) giganci? : kilka uwag o "nefilim" i "gigantes" w Biblii hebrajskiej i Septuagincie

Show full item record

dc.contributor.author Kosior, Wojciech [SAP14001714] pl
dc.date.accessioned 2015-07-07T05:51:50Z
dc.date.available 2015-07-07T05:51:50Z
dc.date.issued 2014 pl
dc.identifier.issn 1425-6851 pl
dc.identifier.uri http://ruj.uj.edu.pl/xmlui/handle/item/11803
dc.language pol pl
dc.rights Dozwolony użytek utworów chronionych *
dc.rights.uri http://ruj.uj.edu.pl/4dspace/License/copyright/licencja_copyright.pdf *
dc.title Upadli (czy) giganci? : kilka uwag o "nefilim" i "gigantes" w Biblii hebrajskiej i Septuagincie pl
dc.title.alternative The fallen (or) giants? : some remarks on "nephilim" and "gigantes" in the Hebrew Bible and Septuagint pl
dc.type JournalArticle pl
dc.description.physical 41-64 pl
dc.abstract.pl Proces tłumaczenia to kompleksowe i wieloaspektowe przedsięwzięcie a im większa przepaść między językami, kulturami i religiami, tym trudniejsze zadanie stoi przed tłumaczem. Tak właśnie było w przypadku Septuaginty (LXX) stanowiącej greckie tłumaczenie Biblii hebrajskiej (BH), które miało na celu zbliżenie hellenistycznego i semickiego kontekstu. Pewien wgląd w pracę indywidualnego tłumacza można uzyskać na drodze analizy określonego słowa lub frazy oraz tego, jakim zmianom podlega w procesie językowej i kulturowej transmisji. Za przykład posłużyć tutaj może słowo nefilim, które pojawia się raptem trzy razy w tekście masoreckim BH: raz w Rdz 6:4 i dwukrotnie w Lb 13:33. LXX w obydwu tych miejscach posługuje się natomiast słowem gigantes, co oznacza, że tłumacz (1) utożsamił tajemnicze przedpotopowe postacie z autochtonicznymi mieszkańcami kananejskich dolin a równocześnie (2) zinterpretował je jako semicki odpowiednik greckich gigantów. Zważywszy na etymologiczne i semantyczne różnice między nefilim a gigantes, można zadać pytanie, co sprawiło, że tłumacz podjął taką właśnie decyzję. Podstawowymi celami niniejszego studium jest więc (1) prześledzenie hipotetycznego procesu interpretacji i tłumaczenia poprzez (2) rekonstrukcję starożytnego greckiego kompleksu mitycznego gigantów oraz (3) analizę biblijnych ustępów (Rdz 6:1-4; Lb 13:28-33; Ez 32:22-27) mówiących o nefilim/nofelim. To przedsięwzięcie umożliwi z kolei (4) wskazanie czynników, które wpłynęły na wybór tej linii tłumaczenia. Analiza zagadnienia nefilim–gigantes umożliwi także (5) prezentację warsztatu starożytnego tłumacza na konkretnym przykładzie. Mając na uwadze ograniczenia związane z każdym tłumaczeniem, należy już teraz podkreślić ambiwalentną naturę tego procesu. Bez wątpienia, tłumacz LXX dołożył wszelkich starań, by znaleźć właściwe określenie będące semantycznym ekwiwalentem danego słowa - równocześnie jednak jego wybór wyjaśnienia kłopotliwego terminu, zaciemniał pozostałe warianty interpretacyjne. Innymi słowy, cokolwiek było pierwotnym znaczeniem tajemniczych nefilim, zostało niejako „nadpisane” przez to, co pojawiło się w formie gigantes. pl
dc.abstract.en The larger the gap between languages, cultures and religions involved in the translation process, the more challenging it becomes, as was the case with the Septuagint [LXX] rendition of the Hebrew Bible [HB], which aimed at compromising Hellenistic and Semitic entourages. Valuable insight into the translator’s work is offered by an analysis of a particular word or phrase which undergoes a linguistic and cultural transmission. The word nephilim appears just three times in the Masoretic text of the HB: once in Genesis 6:4 and twice in Numbers 13:33. In the LXX both of these instances have been rendered by the Greek gigantes, which means that the translator identified the mysterious antediluvian figures as the primeval inhabitants of one of the Canaanite valleys and, at the same time, interpreted both of them as the Semitic equivalent of the Greek giants. Given the etymological and semantic differences between nephilim and gigantes, the question arises: why was this particular decision made? This study follows the hypothetical process of interpretation and translation by reconstructing the ancient Greek mythical complex of giants and by analyzing the biblical sources (Genesis 6:1-4; Numbers 13:28-33; Ezekiel 32:22-27) where the nephilim/nophelim appear. Moreover, this article outlines the factors that have influenced the translation. Finally, by scrutinizing the issue of the nefilim-gigantes this article describes the ancient biblical translator’s workshop on the particular example. Given the limitations of every translation, it is crucial to acknowledge the ambivalent nature of this process: undoubtedly, the translator strives to find the most appropriate term being the closest semantic equivalent of the word in question at the same time, however, the particular decision reducing the semantic uncertainty blurs other interpretative options. In other words, whatever had been the initial interpretation of the mysterious nephilim in these passages, it was in a way "overwritten" and thus substituted by the Greek gigantes. pl
dc.subject.pl Biblia hebrajska pl
dc.subject.pl Septuaginta pl
dc.subject.pl Stary Testament pl
dc.subject.pl angelologia pl
dc.subject.pl demonologia pl
dc.subject.pl translatologia pl
dc.subject.pl giganci pl
dc.subject.pl mitologia grecka pl
dc.subject.en Hebrew Bible pl
dc.subject.en Septuagint pl
dc.subject.en Old Testament pl
dc.subject.en angelology pl
dc.subject.en demonology pl
dc.subject.en translatology pl
dc.subject.en giants pl
dc.subject.en Greek mythology pl
dc.description.number 29 pl
dc.description.publication 1 pl
dc.identifier.doi 10.4467/16891864PC.14.015.3000 pl
dc.identifier.eissn 1689-1864 pl
dc.title.journal Przekładaniec pl
dc.title.volume Przekład żydowski. Żydowskość w przekładzie pl
dc.language.container pol pl
dc.affiliation Wydział Filozoficzny : Katedra Porównawczych Studiów Cywilizacji pl
dc.subtype Article pl
dc.rights.original OTHER; inne; ostateczna wersja wydawcy; po opublikowaniu; 12 pl
dc.identifier.project ROD UJ / P pl
.pointsMNiSW [2014 C]: 10


Files in this item

This item appears in the following Collection(s)

Dozwolony użytek utworów chronionych Except where otherwise noted, this item's license is described as Dozwolony użytek utworów chronionych