Stosowanie instytucji ubezwłasnowolnienia w polskim systemie prawnym

2016
journal article
article
dc.abstract.enIn the Polish Civil Code two general types of legal incapacitation can be distinguished: full guardianship and partial guardianship. The regulations were established in order to help people with mental and intellectual disabilities. In case of total deprivation of legal capacity or partial loss of legal capacity, the representative will be appointed. According to the Supreme Court the legal incapacitation should be imposed to the minimum extent which is necessary to achieve the purpose of the intervention. The analysis of data, revealed by Ministry of Justice, leads to conclusion that the regulations are practiced unreasonably because the number of persons under guardianship has increased since the year 1985 from 23.489 to 74.005 in 2012. The polish model of guardianship breaches the UN Convention on the rights of persons with disabilities and the European Convention on Human Rights. Therefore, the Polish Ombudsman has undertaken several actions due to violation of rights of people under guardianship. The Codification Commission of Civil Law laid down a concept paper that envisages termination of full guardianship and the undertaking of alternative measures but the implementation of the new regulations is still discussed.pl
dc.abstract.plPolski kodeks cywilny wyróżnia dwa rodzaje ubezwłasnowolnienia: całkowite i częściowe. Celem instytucji jest ochrona interesów osób z niepełnosprawnością fizyczną lub intelektualną, dla których ustanawia się opiekuna lub kuratora. Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego przepisy art. 13 k.c. i art. 16 k.c. należy stosować jedynie w zakresie niezbędnym dla realizacji interesów osoby, której dotyczy wniosek. Jednakże dane Ministerstwa Sprawiedliwości wskazują, że instytucja ta jest nadużywana, ponieważ liczba osób ubezwłasnowolnionych w Polsce bezzasadnie wzrosła z 23 489 w 1985 r. do 74 005 w 2012 r. Ponadto polski model ubezwłasnowolnienia jest sprzeczny ze standardami Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz Konwencji o Prawach Osób Niepełnosprawnych. Interwencje Rzecznika Praw Obywatelskich w przedmiocie ochrony praw osób ubezwłasnowolnionych wskazują, że obecnie stosowany model zastępczego podejmowania decyzji nie jest skuteczny i nie gwarantuje ochrony dobra osób niepełnosprawnych. Przygotowany przez Komisję Kodyfikacyjną Prawa Cywilnego projekt nowelizacji przepisów kodeksu cywilnego przewiduje zastąpienie ubezwłasnowolnienia instytucją zindywidualizowanej opieki, jednakże ze względu na aktualne decyzje polityczne nie można określić, czy prace nad nim będą kontynuowane.pl
dc.affiliationWydział Prawa i Administracjipl
dc.contributor.authorDuś, Mikołajpl
dc.date.accession2017-12-11pl
dc.date.accessioned2017-12-11T14:42:51Z
dc.date.available2017-12-11T14:42:51Z
dc.date.issued2016pl
dc.date.openaccess0
dc.description.accesstimew momencie opublikowania
dc.description.number6 (28)pl
dc.description.physical100-113pl
dc.description.versionostateczna wersja wydawcy
dc.identifier.issn1689-9601pl
dc.identifier.urihttps://ruj.uj.edu.pl/xmlui/handle/item/47490
dc.identifier.weblinkhttp://www.tbsp.wpia.uj.edu.pl/documents/4137545/134650001/6.+Du%C5%9B_6_2016.pdf/295cfe52-f094-431b-9513-77bfe00b659cpl
dc.languagepolpl
dc.language.containerpolpl
dc.rightsUdzielam licencji. Uznanie autorstwa - Użycie niekomercyjne - Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowa*
dc.rights.licenceOTHER
dc.rights.urihttp://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/legalcode.pl*
dc.share.typeotwarte czasopismo
dc.subject.enincapacitationpl
dc.subject.enPolish legal systempl
dc.subject.enThe Codification Commision of Civil Lawpl
dc.subject.plubezwłasnowolnieniepl
dc.subject.plpolski system prawnypl
dc.subject.plomisja Kodyfikacyjna Prawa Cywilnegopl
dc.subtypeArticlepl
dc.titleStosowanie instytucji ubezwłasnowolnienia w polskim systemie prawnympl
dc.title.alternativeThe application of legal incapacitation in the Polish legal systempl
dc.title.journalInternetowy Przegląd Prawniczy TBSP UJpl
dc.typeJournalArticlepl
dspace.entity.typePublication
Affiliations

* The migration of download and view statistics prior to the date of April 8, 2024 is in progress.

Views
0
Views per month
Downloads
dus_stosowanie_instytucji_ubezwlasnowolnienia_w_polskim_systemie_2016.pdf
1